Toelating en selectie

Onze selectieposter

Welke hbo- en wo-opleidingen mogen hun studenten selecteren? En hoe verloopt die selectie dan? Die vraag houdt veel examenleerlingen, ouders en schooldecanen bezig. Samen met DeDecaan.net hebben we de belangrijkste antwoorden op een handige poster gezet. De poster kun je online bekijken of bestellen in onze webshop.

Nadat de poster is verschenen zijn er soms nog wijzigingen. Die houden wij ook bij, en zijn terug te vinden op deze pagina.

Wil je meer weten over wat selectie is en hoe het werkt? Hier leggen we alles nog eens uit. 

Matching ≠ selectie

Het grootste deel van de opleidingen laat nog altijd iedere vwo’er toe die voldoet aan de profieleisen van die opleiding. Onder ‘aanbod en toelating’ in elk artikel beschrijven we de toelatingseisen. Als er aanvullende vakken nodig zijn, staan die daar genoemd.

Aanmelden voor een studie moet voor 1 mei bij Studielink. Je mag je voor maximaal drie studies tegelijk inschrijven. Daarna volgt de Studiekeuzecheck, ook wel matching genoemd. De universiteiten proberen daarmee de juiste student op de juiste plek te krijgen. Meestal bestaat de check uit een online vragenlijst en een matchingsdag, waarop je informatie krijgt, opdrachten moet maken en soms ook een toets doet. Op basis daarvan krijg je een advies: de opleiding zegt dan of ze het wel of niet verstandig vindt dat jij bij hen komt studeren. Dit advies is niet bindend. Ook als je een negatief advies krijgt, moet de universiteit je gewoon toelaten als je zelf nog steeds die opleiding wilt doen.

Numerus fixus

Studies met een numerus fixus hebben een maximaal aantal plaatsen. De deadline voor aanmelding ligt vanaf voor alle fixusstudies op 15 januari. Per jaar mag je bij maximaal twee fixusstudies tegelijk meedoen met de selectie (uitzonderingen zijn geneeskunde, tandheelkunde, fysiotherapie en mondzorgkunde: daar maar één). Hoe vaak je het in verschillende jaren bij dezelfde opleiding mag proberen, bepaalt de opleiding zelf.

Omdat de deadline op 15 januari ligt, hebben bijna alle hogescholen al bekendgemaakt bij welke opleidingen selectie geldt. In de tabellen in deze gids kun je zien of een opleiding een numerus fixus heeft. Sommige opleidingen hebben wel 350 aanmeldingen, maar slechts 100 plekken. Andere hebben meer plek dan er aanmeldingen blijken te zijn. Is dat het geval, dan moet de opleiding iedereen plaatsen.

Verder mag een opleiding met selectie zelf bepalen aan welke criteria studenten moeten voldoen, als het maar niet alléén een cijferlijst is. Die kan wel meetellen, maar daarnaast schrijf je bijvoorbeeld een motivatiebrief of moet je een assessment doen. In tegenstelling tot de Studiekeuzecheck is selectie wel bindend: je wordt toegelaten of niet.

Uiterlijk 15 april krijg je de uitslag van de selectieprocedure: je krijgt dan je rangnummer te horen. Misschien zit je er meteen bij, anders kom je op de wachtlijst. Binnen twee weken weet je het definitief.

Kleinschalig en intensief

Opleidingen die het predicaat kleinschalig en intensief hebben gekregen, mogen ook selecteren. Dat geldt voor de university colleges. Ook politics, psychology, law and economics van de UvA hoort op dit lijstje, net als bestuurs- en organisatiewetenschappen van de UU en philosophy, politics and economics van de VU. En dan zijn er nog de particuliere universiteiten: die mogen zelf beslissen wie ze wel of niet toelaten, en welke criteria daarvoor gelden.

Daarnaast kun je selectie tegenkomen bij programma’s met extra activiteiten, meestal honours programme genoemd. De reguliere opleiding is dan gewoon voor iedereen toegankelijk die aan de profieleisen voldoet, alleen voor deze speciale trajecten wordt geselecteerd. Dit is bijvoorbeeld het geval bij de law colleges in Utrecht en Amsterdam, die officieel gewoon onder de rechtenopleidingen vallen, of bij sommige Engelstalige tracks van opleidingen van de EUR.

Als havist naar de uni

Zit je op de havo, maar wil je een universitaire opleiding volgen? Een van je opties is simpel: na de havo een vwo-diploma halen. En tot voor kort was er nog een tweede route: een hbo-propedeuse halen en dan overstappen. Maar dat papiertje geeft niet langer automatisch recht op toegang aan de universiteit. De universiteiten mogen extra eisen stellen, of hbo’ers zelfs helemaal weigeren. En dat doen ze soms ook. Verdiep je daar dus goed in!