Studiekeuze tijdens het kerstdiner

De tafel staat vol eten, de glazen zijn gevuld of worden bijgevuld en je familie weet dat je in je eindexamenjaar zit. Je kunt erop rekenen dat er wordt gevraagd naar je studiekeuze. Is het je opa, je neef, of een tante? Als je het beter treft dan vragen ze subtieler of je al wéét wat je wilt gaan studeren. Hoe dan ook: ze vragen naar je studiekeuze terwijl je eigenlijk geen zin hebt het hierover te hebben. Lees hier manieren om hier goed op te reageren! 

Houd het luchtig, maar duidelijk 

Ook al heb je waarschijnlijk geen zin het over je studiekeuze te hebben of voel je je er zelfs oncomfortabel bij omdat je het allemaal nog niet weet: je kunt op een korte, zelfverzekerde manier dit onderwerp afronden. Sterker nog, één simpele zin kan je familie precies op de hoogte stellen hoe het ermee zit. Breng dit zelfverzekerd en duidelijk. Als je het bovendien luchtig houdt, dan maak je het ook niet beladen. Je kunt hier zelfs een standaardzin voor bedenken. Handig voor meerdere familieleden die dezelfde vraag stellen: 

‘Ik ben het nog aan het uitzoeken, maar dat is ook wel leuk, er zijn zoveel mogelijkheden.’ 
‘Ik ben bezig met oriënteren en ga naar open dagen. Als ik meer weet, horen jullie het.’ 

Geef een richting, maar laat de details zitten  

Je hebt misschien al wel íets van idee, een richting waar je interesse naar uitgaat. Dit kun je gebruiken om je familie mee tevreden te stellen. Je geeft hen iets van informatie, maar zet jezelf niet vast met details. Met het geven van een richting weten ze: er is over nagedacht, je bent ermee bezig, maar de details zijn voor later. 

‘Waarschijnlijk iets in de richting van [bijvoorbeeld techniek/kunst/gezondheid], maar ik wil eerst nog wat opties verkennen/ maar ik verken de mogelijkheden nog even rustig.’ 

Stel de vraag terug 

Als je deze truc eenmaal kent, kan die je in menig situatie uitkomst bieden om vervelende onderwerpen bij je weg te houden. Geef een klein antwoord en gooi de bal terug. Met een beetje geluk vertelt je oom het komende half uur over zíjn studententijd en kun jij rustig verder eten. En in het beste scenario ontvouwt er zich een interessant gesprek of hoor je interessante dingen waar je zelf misschien ook wel wat aan hebt: 

‘Ik ben nog aan het oriënteren. Wat studeerde jij eigenlijk vroeger, en hoe heb jij die keuze gemaakt?’ 

Wees eerlijk

Als het een lastig onderwerp voor je is en je vindt het lastig om het te laconiek weg te schuiven, dan kun je natuurlijk ook gewoon eerlijk zijn. Bijna iedereen heeft ooit in jouw schoenen gestaan en zal best kunnen begrijpen dat het niet eenvoudig is te weten wat je wil. Je kunt aangeven dat je de interesse waardeert, en je grenzen aangeven: 

‘Ik vind het nog lastig en wil er vandaag even niet te veel op ingaan, maar lief dat je het vraagt.’ 

Of je laat iets meer in het midden dat je het lastig vindt, maar wees open over dat je het nog gewoon niet weet: 

‘Ik weet het nog niet, en dat is ook oké. Ik kan beter de tijd nemen om een goede keuze te maken’ 

Het is heel normaal om het nog niet te weten. Familie kan daar soms net iets te makkelijk over denken, omdat zij er zelf niet mee bezig zijn. Zo geef je een duidelijk en eerlijk antwoord dat heel volwassen klinkt.  

Gebruik humor 

Is je familie vatbaar voor humor, of ben jezelf wel een grappenmaker. Schuw humor niet! Zo ga je niet de diepte in en met een lach wordt het onderwerp afgerond: 

‘Eerst dit kerstdiner overleven, daarna kies ik een studie!’ 

Verweer tegen vooroordelen 

Moeten uitweiden over je studiekeuze is één ding waar je niet op zit te wachten, maar vooroordelen over studies terugkrijgen van je familie is nog een heel ander ding. Dit kan behoorlijk irritant zijn, maar ook nu zijn er manieren om er goed op te reageren. Vooroordelen komen vaak voort uit onwetendheid. Je kunt die nuance terugbrengen: 

‘Er zijn eigenlijk heel veel banen in die richting. Het werkveld is veranderd sinds jullie tijd. Het is minder onbekend dan het lijkt.’ 

‘De studie geeft juist veel doorgroeimogelijkheden.’ 

Ook nu kun je vragen terugstellen waarbij je je gesprekspartner uitnodigt de aanname toe te lichten. Vaak zullen ze zichzelf al gaan relativeren! 

‘Hoe bedoel je dat precies?’ ; ‘Wat maakt dat je dat denkt?’ ; ‘Grappig dat je dat zegt, wat is jouw beeld bij de studie?’ 

Tot slot, onthoud dat je niemand hoeft te overtuigen! Je laat zien dat je er over nagedacht hebt en dat kan je op een zelfverzekerde manier doen! 

‘Ik heb de opties goed bekeken, en dit past echt bij wat ik wil.’ 

‘Voor mij klopt het totaalplaatje van deze studie, de inhoud, de mogelijkheden en ik ben er enthousiast over.’ 

Tot slot, is het ook Kerst en is het geen gek idee om studiekeuzes even te parkeren! Doe dat ook vooral. Je weet nu hoe je op ongewenste vragen van familie kunt reageren, maar duurt het je te lang, schroom ook niet om aan te geven het over iets gezelligers te hebben! Wat was jouw favoriete gerecht tot nu toe? 

Keuzegids wenst alle studiekiezers fijne feestdagen met weinig studiestress!